Zaznacz stronę

Rodzaje transportu

Transport można zdefiniować jako przewożenie jakiegoś ładunku z punktu A do punktu B. Użycie w tym miejscu słowa „ładunek” nie każdemu może odpowiadać, bo w końcu transportuje się nie tylko towar, ale również ludzi, tym niemniej trudno byłoby znaleźć słowo, które lepiej oddawałoby stan rzeczy i zakres tego pojęcia. Transport to jednak kategoria bardzo ogólna, którą jednak zwyczajowo dzieli się na węższe zakresy. Niektóre z nich omówimy w ramach tego tekstu.

Skoro wspomnieliśmy już o tym, że ładunkiem często bywają żywi ludzie, zaczniemy może od transportu osobowego. Transport osobowy w porównaniu do towarowego jest o tyle trudniejszy, że na kierowcy spoczywa znacznie większa odpowiedzialność. Jeśli wypadkowi ulegnie ciągnik siodłowy, to obrażeń doznaje co najwyżej kierowca. Jeśli jednak do rowu wpadnie autokar pełen ludzi – tragedia osiągnie znacznie większe rozmiary. Transport osób zazwyczaj odbywa się na z góry ustalonych trasach i według rozkładu jazdy, który pozwala pasażerom wsiadać na wyznaczonych stacjach, podczas gdy transport towarowy zaczyna się i kończy na stacjach przeładunkowych.

Transport lotniczy to chyba najdroższa, ale zarazem najszybsza forma transportu. Największą jego zaletą jest możliwość dostarczenia towaru do celu oddalonego o setki, a nawet tysiące kilometrów w ciągu kilku, maksymalnie kilkunastu godzin. Oprócz ceny, wadą tego rodzaju transportu jest również ograniczona ładowność samolotów transportowych, która sprawia, że po transport lotniczy sięga się tylko w ostateczności.

Transport morski jest niemal dokładnym przeciwieństwem lotniczego – trwa długo, natomiast pozwala na przewożenie niemal nieograniczonych ilości towaru. Ogromne transportowce są wykorzystywane do dostaw międzykontynentalnych. Nawet jeśli rejs z zamówionym towarem będzie trwał wiele dni lub tygodni i tak opłaca się znacznie bardziej. Na ogromnych jednostkach pływających przewozi się tony produktów, a także setki i tysiące maszyn o dowolnych gabarytach. Dzięki statkom można np. przewieźć kilkaset samochodów wyprodukowanych w Chinach do Francji gdzie zostaną one sprzedane. Wadą transportu morskiego jest to, że aby był opłacalny, musi być przeprowadzony na dużą skalę. Korzystają z niego jednak również mniejsze firmy, np. wynajmując w tym celu pojedyncze kontenery.

Transport kolejowy powoli zaczyna wracać do łask. Przez długie lata w Polsce było z nim krucho – kiepska infrastruktura, brak odpowiednich maszyn i przede wszystkim koncepcji zarządzania sprawiały, że transport kolejowy pozostawał daleko w tyle za dynamicznie się rozwijającym transportem drogowym. W ostatnich latach jednak sytuacja zaczęła się zmieniać. Pociągi nie są może aż tak ładowne jak statki, jednak ze względu na to, że można w nich wykorzystać praktycznie dowolną liczbę wagonów, zdecydowanie dystansują pod względem ładowności ciężarówki.

Ostatnią gałęzią transportu, o której trzeba w tym miejscu powiedzieć kilka słów, jest właśnie transport drogowy. To dziedzina bardzo ważna dla polskiej gospodarki – mówi się, że na polskich tirach jeździ praktycznie cała Europa. Transport drogowy można prowadzić na dowolną skalę i jest stosunkowo tani – to jego największe zalety. Minusy natomiast to częste sytuacje nieprzewidziane, które prowadzą do spóźnień lub nawet niewykonania frachtu, a także liczne problemy wynikające z regulacji prawnych w poszczególnych krajach, przez które prowadzi trasa frachtu.